Rûdaw be Kurdî

Herêmên Kurdan - Voice of America
  1. Tîma bajarê Amedê ya futbolê Amedspor îro Şemîyê bi awayekî fermî derket lîga super ya Tirkîyê piştî ku maça wê ligel tîma Îgdir FK bi encama 3-3 bidawî bû. Ev cara yekê ye di dîroka tîma bajarê Kurdan de ku derbasî lîga herî bilind a Tirkîyê dibe. Piştî bidawîbûna gera dawî ya Lîg 1 ya Tirkîyê, Amedsporê bi 74 xalan di rêza duwem de cih girt û bi vê yekê çûna bo Lîga Super misoger kir. Lîstika îro Şemîyê li bajarê Îgdirê pêk hat, lê maç li seranserê bajarên Kurdan li hundir û derveyê Tirkîyê bi coşeke mezin dihat şopandin. Amedspor di demsala bê de dê ligel tîmên navdar yên Tirkîyê lîstikên futlbolê bike. Ji bo piştgirên wan ev derfeteke mezin e. Hevserokê Giştî yê Partîya Gelan a Wekhevî û Demokrasîyê (DEM Partî), Tuncer Bakirhan pîrozbahîya Amedsporê bo vê serkeftinê kir. "Ev serkeftina dîrokî encama piştgirîya mezin a gelê me ye. Hezar carî malava!" Bakirhan li ser platforma X'ê nivîsî.
  2. Elî Zeydî, serokwezîrê Îraqê yê destnîşankirî, îro Şemîyê gihîşt Herêma Kurdistanê û ji alîyê karbidestên Hikûmeta Herêma Kurdistanê ve hate pêşwazîkirin. Ji bilî hevdîtina bi Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Mesrûr Barzanî re, Zeydî herwiha bi Serokê berê yê Herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî re civîya. Baregeha Barzanî di daxuyanîyekê de got: "Di kombûnê de behsa pêwîstîya bilezkirina pêkanîna hikûmetê hate kirin ku li gor encamên hilbijartinê ye." Daxuyanîyê herwiha got: "Serokwezîrê erkdarkirî tekez kir ku pêwîst e pirsgirêkên neyînî yên berê werin derbaskirin û di têkilîyên di navbera hikûmeta federal û Hikûmeta Herêma Kurdistanê de rûpeleke nû were vekirin. Hemdem, (serokwezîr) ligel şanda ligel bang li fraksyona hikûmî û parlemanî ya Partîya Demokrata Kurdistanê kir ku bi beşdarîyeke çalak di prosesa siyasî û pêkanîna hikûmeta federal de vegere Bexdayê." Fraksyona PDK'ê meha Nîsanê li parlemana Îraqê ragihand ku ewê ji ber "binpêkirinên destûrî û yasayî" yên di hundirê parlemanê de rûniştinên parlemanî boykot bike. Zeydî ji alîyê hevpeymanîya Çarçoveya Hemahengî ya Şî'a roja Duşemê hate destnîşan kirin da ku kabîneya nû ya Îraqê damezrîne. Serokê Amerîkayê Donald Trump do Înê ji rojnamevanan re got ku ew piştgirîya Zeydî dike.
  3. Partîya Demokrata Kurdistana Îranê (PDKÎ) ragihand ku ji destpêka operasyona leşkerî ya Amerîka û Îsraîlê ya li dijî rejîma Îranê ve, zêdetirî 114 caran êrîş li ser bingehên wê li Herêma Kurdistana kirine PDKÎ roja Înê di daxuyanîyekê de ragihand, tevî agirbesta di navbera Amerîka û Îranê de, êrîşên li ser baregehên partîyên din yên opozîsyona Kurd, malên endamên wan û malbatên wan, û êrîşên li ser deverên sivîlan li Herêma Kurdistanê berdewam dikin. PDKÎ herwiha diyar kir ku di êrîşan de herî kêm 10 kes hatin kuştin û gelek kes jî birîndar bûne, ligel ziyaneke madî ya mezin. Li gor daxuyanîyê, êrîşa dawî ya li ser baregehên PDKÎ Pêncşemê bi şev bû, dema pênc dronên xwekuj Kampa Azadî li rojhilatê bajarê Koya li parêzgeha Hewlêrê kirin armanc. Ev êrîş ya duwem bû li ser Kampa Azadî di nav hefteyekê de, piştî ku roja Duşemê du mûşek li heman cihê bûyerê ketin. Hikûmeta Herêma Kurdistanê ragihand ku ji dema destpêkirina operasyona li dijî rejîma Îranê di 28'ê Sibatê de 809 êrîşên bi dron û mûşekan li ser Herêma Kurdistanê hatine kirin, di demekê de ku Herêm di vî şerî de bêalî ye. Rêberên Kurd gelek caran ji ber van êrîşan rexne li hikûmeta Îraqê girtine û gotine ku Herêma Kurdistanê ne beşek ji şer e.
  4. Wezîrê Navxwe yê Sûrîyê Enes Xetab, li êvara roja Çarşemê 29ê Nîsanê û li ser medyaya civakî girtina Generalê rejîma berê berê Ednan Ebûd Helawe ragihand. Helawe efserkî rejîma serokê berê yê Sûrîyê Beşar Esed bû, bi komkujîya kîmyayî ya gelê Sûriyê tê tawanbarkirin. General Ednan Ebûd Helawe bi karanîna çekên kîmyayî li dijî xwenîşanderên Sûrî li devera Xûte ya Rojhilat li derdora Şamê di sala 2013an de tê tawanbarkirin, ku di encamê de 1400 kes hatin kuştin û bi hezaran kes birîndar bûn, ku piraniya wan jin û zarok bûn. Ew fermandarê yekîneyên 155 û 157 yên artêşa Sûrî bû, ku bi alîkarîya çekdarên regîma Îranê berpisyar ji komkujîyên kîmyayî, êrîşên mûşekî li ser taxên sivîlên û tepeserkirina berfireh a xwepêşanderan tên dîtin. Hikûmeta Sûriyê a demkî dibêje, ew efser berpirsiyar bû ji xalên kontrolê li başûrê Şamê, ku bi hezaran welatîyên Sûrî lê hatibûn windakirin. General Helawe di nav 13 berpirsên berê yên rejîma Sûrîyê de ye ku ji alîyê Amerîka ve, wekî berpisyarên komkujîyên dijî sivîlan hatine nasandin. herwiha, ew li ser lista cizayên Yekîtîya Ewrupî a sala 2016an de ye. Li gor rêkxistîya Mafên Mirovan a Sûrî (SNHR), rejîma Beşar Esed ji destpêka xwepêşandanên aştîyane yên gelê Sûrîyê di sala 2011an de heta niha 217 caran çekên kîmyayî li ser deverên di bin kontrola opozîsyonê de bikar anîye.
  5. Serokê Tirkîyê Recep Tayyip Erdogan îro Çarşemê ragihand ku pêvajoya aştîyê ya di navbera hikûmeta Tirkîyê û Partîya Karkerên Kurdistanê (PKK) de di rewşeke baş de bi pêş ve diçe. Ev gotinên Erdogan piştî rexneyên hinek parlamenterên Kurd derbarê sistbûna pêvajoyê hatin. Erdogan di axaftina xwe ya li parlamenta Tirkîyê de got ku piştî pesendkirina plana reforman û bêçekkirina PKK’ê, pêvajo gihîştîye qonaxeke gelekî girîng. Gotinên Erdogan rojek piştî daxuyanîyeke Partîya Wekhevî û Demokrasîyê ya Gelan (DEM Partî) hatin. DEM Partî hikûmeta Tirkîyê rexne kir ku ew "bi tirs û guman" tevdigere, tevî ku wê got ku ev pêvajo "derfeteke dîrokî" ye. Erdogan ew rexne red kir û got ku, "Rewşeke baş heye, tiştê ku divê were kirin eşkere ye û pêvajo jî wekî tê xwestin bi pêş ve diçe." Serokê Tirkîyê herwiha diyar kir ku kesên bi reşbînî û neyênî diaxivin "li gor xeyalên xwe tevdigerin, ne li gor rastîyan." Erdogan got ku “Piştî ku raporta komîsyona parlamentê hat qebûlkirin, em gihîştine cihekî wisa ku divê em bi baldarî tevbigerin.” Wî diyar kir ku armanca Partîya Dad û Pêşvebirinê (AKP) û Partîya Tevgera Neteweperwer (MHP) ew e ku bi alîkarîya partîyên din vê qonaxê bimeşînin. PKK’ê par êrîşên xwe rawestandin û di Gulana borî de ragihand ku wê biryara dawîkirina şerê çekdarî daye. Ew biryar hate standin piştî bangeke rêberê PKK'ê yê zindankirî Abdullah Ocalan di Sibata 2025'an de. Lê belê hîn nakokî li ser gavên bê hene. Hikûmeta Tirkîyê dibêje berî ku ew gavên nû bavêje, divê ew piştrast be ku çek hatine danîn. Lê nûnerên siyasî yên Kurd dixwazin ku reform zûtir û bileztir çêbibin.
  6. Partîya Wekhevî û Demokrasîyê ya Gelan (DEM Partî) îro Sêşemê bi tundî rexne li hikûmeta Tirkîyê girt û got ku ew ji bo aştîyê kiryarên rast nake. DEM Partî sêyem mezintirîn partî di parlemana Tirkîyê de ye. Wê heta niha alîkarî daye gavên aştîyê yên di navbera Tirkîyê û Partîya Karkerên Kurdistanê (PKK) de. Hevseroka DEM Partî, Tulay Hatimogullari, ji parlamenterên partîya xwe re got ku hikûmeta Tirkîyê gavên giran davêje. Wê herwiha diyar kir ku di Sibata 2025’an de, rêberê zindankirî yê PKK'ê Abdullah Ocalan, bang kiribû ku çek bên danîn, lê hikûmetê bersiva vê bangê bi awayekî erênî nedaye. Hatimogullari da zanîn ku, "Hêvîya aştîyê li pêşîya me ye û divê em bilez gavan bavêjin, lê hikûmet dudil e û demê derbas dike." Ev bûye zêdetirî salekê ku hêvîya aştîyê li Tirkîyê çêbûye, lê hemû alî hevdu sûcdar dikin ku pêvajo dereng ketîye. PKK’ê di Gulana 2025’an de operasyonên xwe li dijî artêşa Trikîyê rawestandin û got ku ewê çekan deynin. Lê hikûmeta Tirkîyê dibêje heta ku çek bi rastî neyên danîn, ew bawer nake û gavan navêje. Di Sibata 2025’an de parlemanê planek amade kir ku bi rêya qanûnan vê pirsgirêkê çareser bike, ji ber vê yekê niha çareserî ketîye destê parlemanê. Hatimogullari hişyarî da ku derengketina gavan dikare pêvajoya aştîyê bi tevahî têk bibe. Hikûmeta Tirkîyê ne li ser daxuyanîyên DEM Partî ne jî li ser pêvajoya aştîyê ti daxuyanî nedane.
  7. Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzani roja Duşemê êvarê bi rêya telefonê bi Endamê Kongresa Amerîkayê Abraham Hamadeh re li ser pêşketinên dawî yên li Rojhilata Navîn axivîn. Serokatîya Herêma Kurdistanê di malpera xwe ya fermî de daxuyaniyek derbarê hevdîtinê weşand û got "Her du aliyan li ser encam û karîgerî û pêşketinên dawî, bi taybetî li ser Îraq û Herêma Kurdistanê, nêrînên xwe parve kirin." Daxuyanî dibêje, her du aliyan girîngiya domdar a piştgiriya Kongresa Amerîkayê ji bo Îraq û Herêma Kurdistanê di warên cûda de tekez kirin. Her du rêberan her wiha li ser rola Herêma Kurdistanê di parastina aştî û aramiyê de axivîn, û rewşa siyasî ya Îraq û Herêma Kurdistanê, têkiliyên bi welatên cîran re û mijarên din gotûbêj kirin. Hamadeh endamekî Komarî yê ciwan ê Civata Nûnerên Amerîkayê ye herwiha bi "Abe Hamadeh" jî tê naskirin ku bi çalakbûna xwe ya li ser mijarên wekî siyaseta derve, ewlehiya sînor û mijarên Rojhilata Navîn tê nasîn.
  8. Hêzên Berevanîya Îsraîlê (IDF) ragihand ku wan hişyarî daye rûniştvanên heft bajarokên bakurê Çemê Lîtanî yê başûrê Libananê ku wan vala bikin. Li gor ajansa Reutersê, IDF'ê gotîye ew ê "tedbîrên tund" li dijî Hizbullahê bigirin, ji ber binpêkirinên domdar ên agirbesta ragihandî. Raportên xwecihî radigihînin ku êrîşên esmasnî yên Îsraîlê ku çend deverên başûrê Libnanê kirine armanc, herî zêde roja Şemîyê bûne. Êrîş li ser çendîn bajarokên li herêmê çêbûne , di heman demê de topbarana l iser bajarê Xiyam hat berdewamkirin, dîdevan dibêjin, firokên cengê yên Îsraîlê li ser başûrê Libnanê bi awayekî nizim û berdewam difirin. Li alîyek din IDF'ê li ser hesaba xwe ya X'ê roja Yekşemê ragihand ku hêzên wan li nêzîk Xan Yûnis a kerta Xezayê tuneleke 800 metirî ya çekdarên Cîhada Îslamî hilweşand. IDF dibêje dema hêzên wan li başûrê Xezayê operasyon pêk dianîn, tunel hatîye dîtin û hilweşandin.
  9. Li gorî Ajansa Frens Press'ê, roja Yekşemê, rûniştina yekem a dadgehkirina Serokê berê yê Sûrîyê Beşar Esed û birayê wî Mahir Esed bi nebûna wan hat destpêkirin. Ajana nûçeyan a Sûrîyê (SANA) dîmenên pêşîn ên dadgehkirina giştî ya berpirs û kesayetîyên payebilind ên rejîma berê li Koşka Dadê ya li Şama paytext nîşan dan û ragihand ku bo cara yekê û bi eşkereyî dadghkirina Esed û berpirsên rejîma berê tê birêvebirin. Hikûmeta demkî ya Sûrîyê dadgehkirinê weke gavek dîrokî binav dike û dibêje, ji bo hesabpirsîna kesên ku di salên şer de ji tawanên şer û binpêkirinên li dijî sivîlan berpirsiyar in dadgeh hat destpêkirin. Hikûmeta Demkî ya Sûrîyê dibêje ewê tawanên têkildarî îşkenceyê, windakirinên bi darê zorê û girtinên keyfî vedihewîne. Raport dibêjin destpêkirina darizandina berpirsên rejîma Esed ji hêla malbatên qurbanîyan û rêxistinên mafên mirovan ve bi berfirehî hatiye pêşwazîkirin, ku bûyerê wekî destpêka rêyekê ber bi dadmendî û lihevhatina niştîmanî ve dibînin.
  10. Ofîsa Ragihandin û Zanyarî ya Hikûmeta Herêma Kurdistanê dibêje ku ji destpêka operasyona li dijî rejîma Îranê di 28'ê Sibatê ve, 809 êrîşên dron û mûşekan li ser Herêma Kurdistanê hatine kirin. Ofîsê îro Şemîyê got ku di encama van êrîşan de "20 kes bûne şehîd û 123 birîndar bûne, û di heman demê de bi sedan sivîl ziyanên madî dîtine. "Gelek caran bang li hikûmeta federal li Bexdayê hate kirin ku kirdarên van kiryarên terorîstî destnîşan bike û tedbîrên pêwîst bigire da ku dawî li van binpêkirinên neqanûnî bîne," Hikûmeta Herêma Kurdistanê got. Ji 809 êrîşan, 701 êrîşên dronan û 108 jî bi mûşekan bûn, li gor daneyên Ofîsa Ragihand û Zanyarîyê. Parêzgeha Hewlêrê bi 477 êrîşan herî zêde rastî êrîşan hatiye. Ji wan 419 êrîş bi dronan bûn û 58 jî bi mûşekan. Piştî Hewlêrê, parêzgehên Silêmanî û Helebceyê rastî 235 êrîşan hatin ku 194 bi dronan bûn û 41 jî bi mûşekan. Li parêzgeha Duhokê jî 29 êrîşên dronan pêk hatin. Li navçeya Soranê, 68 êrîş pêk hatin, di nav de 59 êrîşên dronan û neh êrîşên mûşekan. Li gorî çavkanîyên ji tîma CPT ya Amerîkayê, piranîya êrîşên li ser Herêma Kurdistanê ji alîyê mîlîşyayên Îraqî yên girêdayî Îranê ve pêk hatine. Hin ji wan rasterast ji aliyê Pasdarên Şoreşa Îslamî ve hatine kirin. Hikûmeta Herêma Kurdistanê hergav dibêje ew ne beşek e ji vî şerî û bang li civaka navnetewî dike ku rê li ber van êrîşan bigire.
  11. Di salvegera 128’an a Rojnamegeriya Kurdî de, ku di 22’ê Nîsanê de tê bîranîn, civaka Kurdî dîsa balê dide ser girîngîya medyayê û rola wê di parastina nasname û çandê de. Ev roj bi dîroka weşandina rojnameya yekem ya Kurdî, Kurdistan, hate destpêkirin ku ji alîyê Miqdad Midhet Bedirxan ve di sala 1898'an de li Qahîre derket. Di van salên dawî de, rojnamevanên Kurd li gelek welatan bi astengîyên mezin re rû bi rû ne. Lê her çend rewş dijwar be jî, rojnamegerîya Kurdî berdewam dike û li ser mijarên civakî, siyasî û çandî dengê gelê xwe bilind dikin. Rola jinan di vê qada de her ku diçe zêde dibe. Jina rojnamevan ne tenê di warê nûçeyan de çalak in, lê belê di pêşxistina nêrînên nû û parastina mafên jinan de jî roleke girîng dilîzin. Ev pêşketin nîşan dide ku medya Kurdî bi hemû şaxên xwe ve her ku diçe pêş dikeve, lê ji kêmasî û pirsgirêkan jî bêpar nîne. Herwiha, medya civakî bûye alaveke sereke ji bo belavkirina nûçeyan û gihîştina xwendevanan, bi taybetî di nav ciwanan de. Di vê rojê de karmend û nûçegihanên Beşê Kurdî yê Dengê Amerîka li gelek herêm û welatan belav bûne, mijarên ser Amerîka, siyaseta wê û têkilîyên bi Rojhilata Navîn û cîhanê re raportan amade dikin û diweşînin. Li Rojava, nûçegihanekî Dengê Amerîkayê di raportekê de bal kişand ser rewşa nû ya Sûrîyê û bandora wê li rojnamegerîya Kurdî. Rojnamevan, di nav de jî yên jin, dibêjin gavên ku vê dawîyê derbarê ziman û çanda Kurdî hatine avêtin ji bo pêşketina rojnamegerîya Kurdî girîng in, lê hîn jî pêdivî bi gelek biryar û gavên praktîkî hene ji bo rojnamegerîya Kurdî cihê xwe yê rast li ser asta Sûrîyê bibîne. Li Herêma Kurdistanê jî, nûçegihanekî Dengê Amerîka raportek li ser mijara rojnamegerîya niştimanî amade kir, tê de behsa rola medyayê di nêzîkkirin û yekkirina helwestên niştimanî yên Kurdan kir. Di dema krîza Kurdên Rojava de li destpêka 2026'an, dezgehên ragihandinê li Herêma Kurdistanê bi awayekî çalak ji bo alîkarîya Kurdên Rojava xebitîn. Lê pispor dibêjin, ji ber ku dezgehên medyayê li Herêma Kurdistanê jî hin di çarçoveya partîzanî de ne, rola medyaya girêdayî partîyên siyasî ji bo pêşxistina gotara niştimanî sînordar dimîne. Di salvegera 128'an de ya Rojnamegerîya Kurdî, asoyên medyayê li her devereke Kurdistanê bi awayên cuda pêşketine. Ji bilî zêdebûna hejmara rojname, kovar, radyo û televizyonan, niha teknolojîya nû pêleke din a rojnamegerîyê bi xwe re anîye ku wekî welat û gelên din, têgehên rojnamegerîyê li nav Kurdan guhertine. Ji bo bêtir agahî li ser rewşa rojnamegerîya Kurdî di salvegera Roja Rojnamegerîya Kurdî de, li bernameya taybet ya Dengê Amerîka temaşe bikin:
  12. Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Mesrûr Barzanî roja Înê ragihand ku di axaftineke telefonî de ligel Wezîre Navxwe ya Amerîkayê Doug Burgum, wan behsa hevkarîya di warê enerjîyê de kirîye. Barzanî di postekê de li ser X'ê spasîya piştevanîya berdewam a Washingtonê bo Herêma Kurdistanê kirîye. Wezîrê Navxwe yê Amerîkayê Doug Burgum di heman demê de serokatîya Civata Niştimanî ya Bilind a Enerjîyê jî dike. Hikûmeta Herêmê ragihand ku her du alîyan li ser pêşxistina karên enerjiyê axivîn. Wê herwiha diyar kir ku rola kompanyayên Amerîkî di bihêzkirina pîşesazîya enerjîyê ya Kurdistanê de gelek girîng e. Di daxuyanîyê de hat gotin ku Serokwezîr spasîya piştevanîya Amerîkayê kir; herwiha daxwaza parastina Herêmê û rawestandina êrîşên terorîstî yên li ser binesazîya enerjiyê kir. Barzanî herwiha tekezî li ser dilsozîya Herêma Kurdistanê bo pêkanîna aştî û geşepêdana herêmî kir. Hikûmeta Herêma Kurdistanê herwiha da zanîn ku herdu alîyan li ser rewşa ewlekarî û aborî ya Herêma Kurdistanê û Îraqê kir, li vê dema agirbesta navbera Amerîka û Îranê.
  13. Piştî dijwarbûna êrîşên rejîma Îranê li ser bingeh û navendên partîyên Rojhilatê Kurdistanê, hejmareke karbidestên Partîya Demokrata Kurdistana Îranê (PDKÎ) nîgeranîya xwe li ser berdewamîya van êrîşan û encamên wan ên mirovî nîşan dan. Endamê Desteya Rêveber a PDKÎ, Mihemed Nezîf Qadirî, di hevpeyvînekê de ji Dengê Amerîka re got ku "ev êrîş rojane ji alîyê Îran û hêzên girêdayî wê ve tên kirin" û "wisa xuya dike ku Kurd careke din bûne qurbanîyên pêvajoya danûstandin û lihevkirinên di navbera welatên Rojava û Komara Îslamî de û ji bo van alîyan xaleke lihevkirinê ye." Bi dehan malên sivîlan bi mûşekan hatin armanckirin û bi sedan malbat li deverên Herêma Kurdistanê koçber bûn, Qadirî got. Berpirsê PDKÎ herwiha bêdengîya Neteweyên Yekbûyî li Îraqê, hikûmeta navendî li Bexdayê û welatên biyanî li hember êrîşan rexne kir. "Tevî ku ev êrîş binpêkirineke eşkere ya serwerîya Herêma Kurdistanê û Îraqê ne, hikûmeta Îraqê heta niha li hember van kiryaran bêdeng maye û ew şermezar nekiriye," Qadirî got. Hîwa Behramî, berpirsê peywendîyên derve yê PDKÎ tekez kir ku divê agirbest û rêkeftina di navbera Amerîka û Îranê de ser hesabê fedakarîya Kurdan bidawî nebe. Wî bang li Amerîka û welatên din kir ku bersiva van êrîşan bidin. Behramî herwiha got ku mafê PDKÎ heye ku bersiva êrîşan wekî parastina gel û hêzên Pêşmerge û sazîyên wan. Li gor karbidestên partîyê, êrîşên Komara Îslamî yên li ser Kurdan xwedî dîrokeke dirêj in. Ew tekez dikin ku ew "sîstematîk û îdeolojîk in" û gelek berî şerê di navbera Amerîka û Îranê de destpê kirine. Li gor raportan, Rejîma Îranê pêleke nû ya êrîşên mûşek û dronan li ser kampên sivîl ên PDKÎ destpê kiriye. Di yek ji wan êrîşan de Şahîn Azerbarzîn hate kuştin û bavê wî Nadir Azerbarzîn bi giranî birîndar bû. Di êrîşeke din a li dijî komeke hêzên Pêşmergeyan de du endamên jin ên hêzên pêşmerge Nada Mirî û Samîra Ayarî hatin kuştin û çend kesên din jî birîndar bûn.
  14. Partîya Demokrat a Kurdistana Îranê (PDKÎ) îro Înê ragihand ku di encama êrîşeke dronên rejîma Îranê de li ser kampên sivîl ên wê partîyê li Herêma Kurdistanê, "şehîd û birîndar hene." PDKÎ di daxuyanîyekê de ragihand ku rejîma Îranê roja Înê bi mûşek û dronan pêleke nû ya êrîşan li dijî kampên wan ên li Herêma Kurdistanê pêk anîye. Li gor daxuyanîya PDKÎ, “Di van êrîşan de Şahîn Azarberzîn şehîd bûye û bavê wî Nadir Azarberzîn jî bi giranî birîndar bûye.” Herwiha di êrîşeke din de li ser komeke pêşmergeyên partîyê, du pêşmergeyên keç bi navên Neda Mîrî û Sermîra Ellayarî hatin kuştin û çend pêşmergeyên din jî birîndar bûn. PDKÎ û partîyên din ên Rojhilat dibêjin ku tevî agirbesta Amerîka û Îranê, êrîşên rejîma Îranê ser kamp û bingehên wan li Herêma Kurdistan nehatine rawestandin.
  15. Partîya Demokrata Kurdistana Îranê (PDKÎ) êrîşên berdewam ên bi mûşek û dronan li ser kampên sivîl û navendên partîyan li Herêma Kurdistana Iraqê bi tundî şermezar kir. Di daxuyanîyekê de PDKÎ îro Çarşemê êrîşên ser partîyên Kurdan wekî binpêkirineke eşkere ya agirbesta di navbera Tehran û Washingtonê de bi nav kir. Li gor daxuyanîya PDKÎ, çend dronên Îranê roja Çarşemê piştî nîvro li nêzîkî navçeya Dêgele ya Herêma Kurdistanê kampeke sivîl a partîyê armanc girtin. Ev êrîşa pêncemîn li ser wê kampê ye ji meha borî ve.. Roja Sêşemê jî, pêleke êrîşên dronan li ser bingehên partîyên Kurd, di nav de kampa Azadî li nêzîkî Koya, kampa Serdeşt a Komeleya Zehmetên Kurdistanê li nêzîkî Silêmanîyê, û herêmên Xelîfan û Rewanduzê, armanc girtin. Di encama wan êrîşan de, Xezal Mewlan, Pêşmergeyekî Partîya Zehmetkêşanên Kurdistanê hat kuştin û du kesên din jî birîndar bûn. Amerîka û rejîma Îranê di 8'ê Nîsanê de bi navbeynkariya Pakistanê li ser agirbesteke du hefteyî li hev kir. Lê tenê çend roj piştî destpêkirina peymanê, êrîşên dronên Îranê li ser Herêma Kurdistanê ji nû ve destpê kirin. Li gor PDKÎ, ji 28'ê Sibatê ve, Pasdarên Şoreşa Îslamî herî kêm 112 êrîşên bi mûşek û dronan li dijî armancên girêdayî partîyên Kurd ên Îranê li Herêma Kurdistanê pêk anîne, di nav de 96 êrîş li ser PDKÎ'ê.
  16. Washington — Rêxistina Sindoqa Diravî ya Navnetewî (IMF) îro Sêşemê ragihand ku nakokîyên li Rojhilata Navîn metirsîya bilindbûna enflasyonê û kêmbûna pêşveçûna aborî ya îsal zêde dikin. IMF di raporta xwe ya nû de diyar kir ku dê pêşveçûna aborîya cîhanê îsal hinekî lawaz bibe. Li gor texmîna IMF’ê, aborîya cîhanê ya ku sala 2025’an 3,4% bû, dê sala 2026’an dakeve 3,1% û sala 2027’an jî bibe 3,2%. IMF dibêje ev texmîn li ser wê yekê hatine kirin ku şer û alozî "kurt û sînordar" bimînin. Ev raport di demekê de tê ku karbidestên Amerîkî bawer dikin ku tevî operasyonên li Îranê, dê buhabûn li Amerîkayê her dakeve. IMF ragihand ku di sala 2026’an de dê buhayê enerjî bi rêjeya 19% zêde bibe û rêjeya enflasyonê jî bigihêje 4,4%. IMF hişyarî da ku eger Tengava Hormuzê girtî bimîne û zirar bigihêje parzûngehên petrolê, dê aborîya cîhanê ji bo demeke dirêjtir têk biçe. Rêxistina navnetewî ku bingeha wê li Washingtonê ye, got ku eger rewş xirabtir bibe, dê geşedana aborî îsal dakeve 2,5% û enflasyon jî derkeve 5,4%. Tobias Adrian, ku karbidestekî payebilind ê IMF’ê ye, diyar kir ku şerê li Rojhilata Navîn bandoreke nebaş li bazarên darayî yên cîhanê dike. Wî destnîşan kir ku guhertinên di buhayê petrolê de enflasyonê li seranserê cîhanê zêde dikin. Adrian herwiha hişyarî da ku deynên zêde yên dewlet û kesan aborîya cîhanê hîn lawaztir dikin. IMF’ê ragihand ku geşedana aborîya Amerîkayê îsal dê dakeve 2,3% û ya Brîtanyayê jî dê bibe 0,8%. Herwiha hat texmînkirin ku aborîya Çînê 4,4% û ya Hindistanê jî 6,5% geşe bike. Wezîrê Xezîneya Amerîkayê Scott Bessent roja Sêşemê got ku ew bawer e enflasyon li Amerîkayê dê dakeve. Bessent herwiha got ku sazîyên darayî yên navneteweyî di texmînên xwe yên derbarê kêmbûna geşedana aborîyê û zêdebûna enflasyonê “zêde bertek nîşan dane.”
  17. Êrîşeke dronan îro Sêşemê kampeke Partîya Zehmetkêşanên Kurdistanê li navçeya Surdaşê li parêzgeha Silêmanîyê kir armanc. Di encamê de sê Pêşmerge birîndar bûn. Emced Hisên Penahî, yek ji serkirdeyên Zehmetkêşanên Kurdistanê, ji Dengê Amerîka re got: "Êrîş bi droneke celebê Şahîd li ser kampa me ya li Surdaşê pêk hat û xuya dike ku êrîş ji alîyê Îranê ve hatiye kirin." Penahî herwiha got ku "di encama êrîşê de sê Pêşmerge birîndar bûn ku birîna du ji wan giran e." Heta niha ti alî berpirsîya xwe ya vê êrîşê nexistiye stûyê xwe. Tevî ku piştî agirbesta Amerîka, Îsraîl û Îranê êrîşên rejîma Îranê û komên wê yên çekdar li Îraqê ser Herêma Kurdistanê kêm bûne, Îranê bi fermî daxwaz ji Hikûmeta Herêmê kiriye ku bingeh û navendên partîyên Rojhilat li Herêma Kurdistanê nemînin. Ji destpêka şer ve li 28'ê Sibatê, heta niha dora 700 êrîşên mûşek û dronan ji alîyê Îran û komên çekdar ên girêdayî wê li Îraqê ve li dijî Herêma Kurdistanê pêk hatine. Di encama van êrîşan de 14 kes hatine kuştin û bi dehan jî birîndar bûne.
  18. Wezareta Navxweyî ya Hikûmeta Herêma Kurdistanê ragihand ku derengî Pêncşemê çend êrîşên dronan deverên cuda li seranserê Herêma Kurdistanê kirin armanc. Tevî agirbesta di navbera Amerîka û Îranê de ku roja Sêşemê hate ragihandin, êrîşên li ser Herêma Kurdistanê berdewam dikin. Wezareta Navxweyî di daxuyanîya îro Înê de da zanîn hemû êrîşên Pêncşemê bi şev hatin pûç kirin. Wezaretê herwiha got: “Herêma Kurdistanê û welatîyên wê li hêvîya vegera jiyana asayî bûn. Lê mixabin, terorîst û xêrnexwazên ku nikarin aramî û pêşketina welatê me ragirin, êrîşên xwe berdewam dikin.” Li gor daneyên xwecihî, ji destpêka şerê Amerîka û Îsraîlê yê li dijî rejîma Îranê di 28'ê Sibatê de, zêdetirî 700 dron û mûşekan Herêma Kurdistanê kirine armanc. Di encamê de 17 kes hatine kuştin û 92 kesên din jî birîndar bûne. Wezareta Derve ya Amerîkayê roja Pêncşemê gazî balyozê Îraqê li Washingtonê kir ji bo civînekê, tê de êrîşên vê dawîyê yên mîlîşyayên Îraqî li ser bingehên diplomatîk yên Amerîkî li Herêma Kurdistan û Bexdayê protesto kirin.
  19. Welatîyên Rojhilatê Kurdistanê ji Dengê Amerîka re dibêjin êrîşên li Îranê bûne sedema zêdebûna buhayên kelûpelan û rewşa jiyana wan dijwartir dibe. Tevî ragihandina agirbestekê di navbera Amerîka û Îranê de, welatîyên Rojhilat hêvî dikin ku "ev bela were rawestandin." Dengê Amerîka ji bo vê raportê ligel çend welatîyên Rojhilat re hevpeyvîn kirine ku nasnameya wan ji ber sedemên ewlekarîyê hatine veşartin. Rûniştvanekî Pîranşarê ji Dengê Amerîka re got: "Buhayên kelûpel, xwarin û pêdivîyên bingehîn roj bi roj zêde dibin, heta ku kesên kêm dahat nikarin têra xwe xwarinê peyda bikin." Wî herwiha got ku buhayê dexlûdan, mêwî û kelûpelan pir bilind e û xelk ji qutkirina gaz û elektrîkê bi fikar in. Li şûna wan berê xwe daye çira, lampe û heta findan, di demekê de ku peydakirina petrolê zehmet e. Di heman demê de hin karsazên wekî zêrfiroş û firoşkarên din neçar mane ku dergehên firoşgehên xwe bigirin. Peydakirina dermanan li Îranê ji bo xelkê herdem pirsgirêkeke mezin bû, heta berî operasyonan û bandor li ser tenduristîya giştî kiribû. Di vê navberê de, çavkanî destnîşan dikin ku dermanên ji bo nexweşîyên kronîk hewce ne niha pir zehmet in û di heman demê de pir buha ne. Ew hişyarî didin ku di vê rewşa xirab de jî xelk hîn daxwaza ketina rejîma Îranê dikin û hêvî dikin rejîma di demeke nêzîk de were rûxandin. Rûniştvanekî bajarê Mehabadê piştrast kir ku buhayê madeyên bingehîn li Îran û Kurdistanê "ewqasî buha ye ku goştê sor zêdetirî 1.2 milyon tomen e û buhayê şîr roj bi roj zêde dibe." Ew herwiha destnîşan dike ku ev buha li gor herêman diguherin û bi taybetî ji ber êrîşên herêmî her gav tên guhertin. Li gor ajansa Associated Press, tevî ku buha ye jî, bidestxistina goşt zehmet e. Welatîyê Mehabadî got ku tiştên wekî lampeyên ku berê ji hêla kêm kesan ve ji bo ronahîyê dihatin bikaranîn, niha buhatir bûne, gaz kêm bûye û buhayê benzînê sêqat zêde bûye. "Divê Amerîka û Îsraîl vê belaya li ser me rawestînin," wî got, û da zanîn ku hin kes çûne gundan ji ber ku ew ewletir in û ditirsin ku Amerîka li bajaran bixe. Wî herwiha diyar kir ev rewşa dijwar li Merîwan û Baneyê û bajarên din ên Rojhilatê Kurdistanê berdewam e û xelk ji siberoja xwe ne piştrast in.
  20. Serokê Parîya Demokrata Kurdistanê (PDK) Mesûd Barzanî îro Sêşemê di daxuyanîyekê de êrîşa ser gundê Zergezoy yê parêzgeha Hewlêrê şermezar kir. Dezgeha Dijî Terorê ya Kurdistanê di postekê de li ser Facebook'ê ragihand ku di êrîşeke dronan de ku ji Îranê ve hatine avêtin doh Duşemê endamekî pêşmerge û hevjîna wî di mala xwe de hatin kuştin. Di daxuyanîyekê de ku nivîsgeha peywendîyên derve ya PDK'ê li ser platforma X’ê belav kir, Barzanî got: "Şeva borî, careke din, Herêma Kurdistanê rastî êrîşeke neheq hat. Mixabin, di encama vê êrîşa dronî ya Îranê de, du sivîlên bêguneh ên gundê Zergezoy yê parêzgeha Hewlêrê şehîd bûn.” Serokê berê yê Herêma Kurdistan got, "Ev karekî gunehkarî û zordarî ye, ku tê de welatîyên bêguneh ên Kurdistanê bi awayekî hovane û bêmaf hatin armancgirtin." “Şehîdbûna van herdu sivîlên bêguneh dilê me tijî êş û xemgîniyeke kûr kir. Ez sersaxî û hevxemîya xwe ji malbat û hezkirîyên herdu şehîdan re dixwazim. Bila Xwedayê Mezin cihê herî bilind di bihuştê de bide wan,” Barzanî got. Serkirdeyê Kurd anî ziman ku kuştina rûniştvanê sivîl ên Herêma Kurdistanê “ti mêrxasî û rûmetê nîşan nade. Vîyana gelê Kurdistanê ji hemû gef, êrîşên dronan xurttir e, û ew ê ti carî neyê şikandin. Gelê Kurdistanê bawerîya xwe bi Xwedê tîne û di doza xwe ya dadperwer de bi israr dimîne.”