-
هاووڵاتییەکی پاکستانی کە تۆمەتبارە بە پیلانگێڕی بۆ تیرۆرکردنی دۆناڵد ترامپ، ڕۆژی چوارشەممە بە دادگای ڕایگەیاند ئەو خۆبەخشانە و بە ویستی خۆی هاوکاری سوپای پاسدارانی ئێرانی نەکردووە.
بەپێی هەواڵی میدیاکان، لەوانە ئاژانسی ڕۆیتەرز، وەزارەتی دادی ئەمەریکا هەستاوە بە تۆمەتبارکردنی ئاسیف مێرچەنت بەوەی کە هەوڵی دامەزراندنی خەڵکی داوە لەنێو ئەمەریکا بۆ جێبەجێکردنی پیلانێک کە ترامپ و سیاسەتمەدارانی دیکەی ئەمەریکا بکرێنە ئامانج لە تۆڵەی کوشتنی قاسم سولەیمانی فەرماندەی باڵای سوپای قودسی سوپای پاسداران.
مێرچەنت لە قسەکانی خۆیدا کە لەلایەن ڕۆژنامەی نیویۆرک تایمزەوە بڵاوکراوەتەوە، دەڵێت، "من نەمدەویست بە ئارەزووی خۆم ئەم کارە بکەم".
ناوبراو بانگەشەی ئەوەی کردووە کە بۆ پاراستنی بنەماڵەکەی لە تاران ناچار بووە لەگەڵ سوپای پاسداران هاوکاری بکات، بەڵام داواکارانی گشتی بانگەشەکانی ناوبراویان ڕەتکردووەتەوە.
بە گوێرەی ڕۆژنامەی نیویۆرک تایمز، مێرچەنت بانگەشەی ئەوەی کردووە کە هەرگیز ئەرکی کوشتنی کەسێکی دیاریکراوی پێ نەدراوە، بەڵام بەرپرسە ئێرانییەکەی لە کاتی گفتوگۆکانیان لە تاران ناوی سێ کەسی هێناوە.
بەم پێیە، جگە لە دۆناڵد ترامپ، ناوی جۆو بایدن سەرۆکی ئەوکاتی ئەمەریکا و نیکی هێڵی کە بەنیازی بوو لە هەڵبژاردنەکانی ساڵی2024 خۆی وەک نوێنەری کۆمارییەکان کاندید بکات، ئاماژەیان پێکراوە.
دادگاییکردنی ئاسیف مێرچەنت هەفتەی ڕابردوو دەستیپێکرد، کەمێک پێش ئەوەی دۆناڵد ترامپ فەرمانی هێرشی ئاسمانی بۆ سەر ئێران دەربکات. هێرشەکان بە بەشداریی ئیسرائیل، عەلی خامنەیی، ڕێبەری پێشووی ئێران و ژمارەیەک لە بەرپرسانی باڵای حکومەتیان کوشت.
دۆناڵد ترامپ ڕۆژی یەکشەممە لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کەناڵی ئەی بی سی نیوز ئاماژەی بە پیلانێکی ئێرانی کرد بۆ کوشتنی و وتی، "پێش ئەوەی ئەو دەستی بگاتە من، من ئەوم کوشت."
-
هەواڵە جیهانیـیەکان لە دەنگی ئەمەریکا
-
باڵیۆزخانەی ئیسرائیل لە ئەمەریکا ڕژێمی ئێران بە کەڵک وەرگرتن لە بۆمبی هێشوویی قەدەغەکراو دژ بە خەڵکی مەدەنی ئیسرائیل تۆمەتبار دەکات.
ئەو باڵیۆزخانەیە لە تۆڕی کۆمەڵایەتی ئێکس دەڵێت، "چەکی هێشوویی بە شێوەیەک دروستکراوە کە دەیان پارچەی تەقەمەنی بچووکتر بەسەر ناوچەیەکی فراواندا بڵاودەکاتەوە بۆ ئەوەی زۆرترین زیان و لەناوچوون دروست بکات."
باڵیۆزخانەکە جەخت لەوە دەکاتەوە و دەڵێت ئامانجەکە ڕوون و ئاشکرایە بۆ فراوانکردنی زیانەکان و بەرزکردنەوەی ژمارەی قوربانییەکانە.
ئەمڕۆ بەرەبەیانی پێنجشەممە بە کاتی ئیسرائیل چەند مووشەکێکی ئێران توانییان بەرگری و دژە مووشەکی ئیسرائیل تێبپەڕێنن و بگەنە ئەو وڵاتە.
بەپێی سەرچاوە سەربازییەکانی ئیسرائیل و ڕێکخراوەکانی فریاگوزاری، هیچ زیانێکی گیانی تۆمار نەکراوە و دواتر ڕێگە بە هاووڵاتیان دراوە لە پەناگەکان بچنە دەرەوە.
-
کۆمیسیۆنی ئەمەریکا بۆ ئازادی ئایینی نێودەوڵەتی دەڵێت لە سوریا ئیدارەی خۆسەر بە سەرۆکایەتی کورد توانیویەتی بەردەوامی بدات بە مۆدێلێکی فرەئاینی بەڕێوەبردن، لە کاتێکدا تورکیا هەوڵی تێکدانی سەقامگیری ئازادی ئاینی دەدات.
کۆمیسیۆنی ئەمەریکا بۆ ئازادی ئایینی نێودەوڵەتی ڕۆژی چوارشەممە راپۆرتی ساڵانەی خۆی بڵاوکردەوە کە تایبەتە بە ئازادی ئاینی لە سەرانسەری جیهاندا.
سەبارەت بە سوریا، ڕاپۆرتەکە ئاماژە بە هێرشی گرووپەکانی سەر بە ڕژێمی ڕاگوزەر دەکات، کە چۆن گرووپە ئاینییەکانی وەک دورز و مەسیحی و عەلەوییەکانیان لە ڕێگەی توندوتیژییەوە سەرکوت کردووە.
لە لاپەڕە 47ی ڕاپۆرتەکەدا هاتووە، "لە بەشێکی باکور و ڕۆژهەڵات کە بە قەبارەیەکی زۆر کوردی مسوڵمان و دانیشتوانی عەرەب و مەسیحی و ئێزدی هەن، ئیدارەی ئۆتۆنۆمی دیموکراتی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سوریا و هەسەدە کە هاوبەشی ئەمەریکایە، بەردەوام بوونە لە مۆدێلی فرە ئایینی خۆیان لە حوکمڕانی ناوچەیی. بەڵام تورکیای دراوسێ بەردەوام بووە لە ڕۆڵی بۆ تێکدانی سەقامگیری ئازادی ئایینی لە هەرێمەکەدا، لە ڕێگەی هێرشی سەربازیی بەربڵاو لەگەڵ پشتیوانی ئەو لایەنە چەکدارانەی کە ئێزدییەکان و مەسیحییەکان و ئەوانی دیکەیان هەراسان کردووە یان هێرشیان کردوونەتە سەر."
کۆمیسیۆنەکە ڕێنمایی حکومەتی ئەمەریکا دەکات بەوەی سوریا بخاتە لیستی "وڵاتانی زۆر نیگەرانکەر" بەهۆی بەشداری یاخود قبوڵکردنی پێشێلکاری مەزن دژ بە ئازادی ئاینی.
هەروەها ڕێنمایی سەپاندنی سزای نوێی سنوردار دەکات بۆسەر لایەنە بەرپرسیارەکان. هاوکات پێشنیار دەکات فشار بخرێتە سەر حکومەتی ڕاگوزەری سوریا بۆ فراوانکردنی پانتایی ئازادییە ئاینییەکان.
هەروەها سەبارەت بە دۆخی ناو تورکیا، ڕاپۆرتەکە جەخت دەکاتەوە لەوەی "حکومەتی تورکیا خەریکی پێشێلکاری توندی سیستماتیکی و بەردەوامی ئازادی ئایینی بووە، هاوتەریب لەگەڵ ساڵانی ڕابردوو."
ڕاپۆرتەکە ئاماژە بە چەند کەیسێک دەکات کە تێیاندا سیستەمی دادوەری تورکیا بە توندی ئەو کەسانەی سزا داوە کە تۆمەتبارکراون بە سوکایەتی بە هێما پیرۆزەکانی لایەنی دەستەڵاتدار، لە کاتێکدا دادگا، بۆ نمونە، مافی سزادانی کەسێکی هەڵوەشاندووەتەوە کە بە ئاشکرا هەڕەشەی کوشتنی لە خەڵکی جوو و ئەمەریکایی و کورد کردووە.
-
سوپای ئیسرائیل ڕایدەگەیەنێت چەند مووشەکێک لە خاکی ئێرانەوە ئاراستەی وڵاتەکەی کراون.
بەگوێرەی سەرچاوە سەربازییەکان ئیسرائیل، سیستمی بەرگری و دژە مووشەکی ئەو وڵاتە لە هەوڵدان بۆ رێگریکردن لە هەڕەشەکان.
فەرماندەیی بەرەی ناوخۆی ئیسرائیل لە چەند خولەکی ڕابردوودا ڕێنمایی سەرەتایی پاراستنی بە ڕێگەی ناردنی پەیام بۆ مۆبایلی دانیشتوانی ناوچە پەیوەندیدارەکان دەرکردووە. لەم پەیامانەدا داوا لەهاووڵاتیان کراوە ئارام بن، دەستبەجێ بچنە شوێنە پارێزراوەکان و پەناگە و هەتا ئاگاداری زیاتر لەوێ بمێننەوە.
بەرپرسان جەختیان لەوە کردووەتەوە کە جێهێشتنی پەناگەکان تەنها دوای دەرکردنی فەرمانێکی ڕوون و فەرمی دەکرێت و پابەندبوونی توند بە ڕێنماییەکان دەتوانێت ژیانی خەڵک ڕزگار بکات.
دوابەدوای هێرشە قورسەکانی ئیسرائیل و ئەمەریکا بۆ سەر پێگە و کۆگاکان و مووشەکهاوێژەکانی کۆماری ئیسلامی، چڕی و ژمارەی هێرشە مووشەکییەکانی ئێران بۆ سەر ئیسرائیل لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا وردە وردە کەمی کردووە.
سەرەڕای ئەوەش، هەندێک مووشەکی ئێران توانیویانە دژە مووشەکی ئیسرائیل تێپەڕێنن و گەیشتوونەتە شوێنەکانی وەک بەیت شەمێش و تەلئەڤیڤ.
ڕۆژنامەی تایمزی ئیسرائیل نووسیوێتی تاکو ئیستا هیچ زیانێکی گیانی ڕانەگەیەندراوە.
ئەو ڕۆژنامەیە هەروەها نووسیوێتی ئێران هەڕەشەی ئەوە دەکات کە پێگەی ئەتۆمی دیمۆنا دەکاتە ئامانج، ئەگەر ئیسرائیل و ئەمەریکا هەوڵی ڕووخاندنی کۆماری ئیسلامی بدەن.
هاوکات ڕۆژنامەی تێلێگرافی بەریتانی بڵاویکردووەتەوە کە پێدەچێت ڕژێمی ئێران توانای هێرشی مووشەکی بەرفراوانی لەدەستدابێت.
بە پێی ڕاپۆرتی ئەو ڕۆژنامەیە، کۆماری ئیسلامی ڕێژەی مووشەکی بالیستیکی کە لە ماوەی 24 کاتژمێردا هەڵیدەدات، بە شێوەیەکی بەرچاو کەمی کردووە.
-
فڕۆکە جەنگییەکانی ئیسرائیل ئەمشەو پێگەکانی گرووپی حزبوڵای لوبنانیان لە باشووری بەیروت بۆردومان کرد.
ماوەیەکی کەم پێش هێرشەکە، سوپای ئیسرائیل دانیشتوانی گەڕەکەکانی ئەو بەشەی لە بەیرووتی پایتەختی لوبنانی ئاگادار کردبووەوە کە ناوچەکە بەجێبهێڵن.
هێزی ئاسمانی ئێسرائیل لە تۆڕی ئیکس ڕایگەیاند هێرشەکان بۆ سەر "ژێرخانی ڕێکخراوی تیرۆریستی حیزبوڵا لە بەیروت دەستیپێکردووە."
لە پێشهاتێکی دیکەدا، وەزارەتی تەندروستی لوبنان ڕایگەیاند لە دوو هێرشی ئاسمانی ئیسرائیل بۆ سەر ئۆتۆمبێلەکان لەسەر ڕێگای خێرا بەرەو فڕۆکەخانەی بەیروت، کە درەنگانی شەوی چوارشەممە ڕوویدا، سێ کەس کوژران.
وەزارەتی تەندروستی لوبنان لە تۆڕی ئێکس نووسیویەتی لەو هێرشانەدا، شەش کەسیش برینداربوون.
حیزبوڵای لوبنان لە تۆڵەی کوژرانی عەلی خامنەیی هێرشی مووشەکی بۆ سەر باکووری ئیسرائیل دەستپێکرد. هێزەکانی ئیسرائیل لە وەڵامدا جگە لە بوردمانکردنی پێگەکانی حزبوڵا، هەروەها بۆ سەر چەند گوندێکی سنووری نێوان دوو وڵات پێشڕەوییان کردووە.
-
هاوپەیمانی هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێران بەخێرهاتنی کۆمهڵهی شۆڕشگێڕی زهحمهتکێشانی کوردستانی ئێرانی دەکات بۆ هاتنە نێو هاوپەیمانێتییەکە و دەڵێت تەبایی پتری هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێرانی لێ دەکەوێتەوە.
هاوپەیمانییە کوردستانییەکە لە ڕاگەیاندراوێکدا گوتی، "دڵنیاین وەک چۆن کۆمهڵهی شۆڕشگێڕی زهحمهتکێشانی کوردستانی ئێران له داڕشتنی بڕگه و خاڵهکانی پلاتفۆڕمی پەسەندکراوی هاوپهیمانییەکەدا دهور و نهخشێکی گرنگیان هەبوو، لە بەردەوامی کاری مەیدانی و بەدیهێنانی ئامانجەکانی ئەم پلاتفۆڕم و هاوپەیمانییەشدا دەوری کاریگەری خۆیان دەبێت."
دەشڵێت، "هێز لە یەکگرتن و یەکڕیزی دایە و بێگومان ئەو یەکگرتن و هاوپەیمانییە لە ئامانجەکانمان نزیکیتر دەکاتەوە."
دەفتەری سیاسی کۆمەڵە ڕایگەیاند بڕیاری داوە لەمڕۆ چوارشەممەوە بەشداری هاوپەیمانی حیزبەکانی کوردستان بکات.
کۆمەڵە بڕیارەکەی دەگەڕێنێتەوە بۆ ئەم دۆخەی ئێران و کوردستانی پێدا تێپەڕدەبێت. جەختدەکاتەوە، "تەوژمی گۆڕان زیاتر لە هەموو کات ڕووی لە ناوچەکەی ئێمە کردووە و کوردستانی ڕۆژهەڵاتی خستۆتە بەردەم هەلومەرجێکی زۆر هەستیار و مێژوویی کە ئەوەش لە هەموو کات زیاتر پێویستی بە یەکڕیزی، هەماهەنگی و کاری هاوبەشە."
بەم هەنگاوەش، ژمارەی هێزە سیاسیاسییەکانی چوارچێوەی هاوپەیمانی کوردستانی ئێران بەرزبووەوە بۆ شەش حزب.
-
ئەنجومەنی سیناتی ئەمەریکا ڕۆژی چوارشەممە پڕۆژە یاسایەکی ڕەتکردەوە کە دەبوو بەڕێوبەرایەتی ترامپ داوای مۆڵەتی کۆنگرێس بکات بۆ بەردەوامبوون لە شەڕەکەی لەگەڵ ئێران.
پڕۆژە یاساکە لەلایەن سیناتۆری دیموکراتەکان تیم کاین لە ویلایەتی ڤێرجینیا پێشکەشکرا و بە دەنگی 53 بەرامبەر 47 شکستی هێنا.
جۆن فیتەرمان، سیناتۆری دیموکراتی ویلایەتی پێنسیلڤانیا تاکە دیموکرات بوو کە دژی ئەو پڕۆژە یاسایە وەستایەوە. هەروەها سیناتۆری ویلایەتی کێنتاکیی ڕاند پاوڵ تاکە کۆماری بوو کە پشتگیری لەم پڕۆژە یاسایە کرد.
ئەگەر بڕیارنامەکە پەسەند بکرایە، بەڕێوبەرایەتی ترامپی ناچار دەکرد کۆتایی بە هەڵمەتی ئاسمانی و دەریایی ئەمەریکا دژی ئێران بهێنێت و داوای مۆڵەتی کۆنگرێس بکات بۆ هەر چالاکیەکی سەربازی دیکە.
کریس مێرفی سیناتۆری دیموکراتەکان پێش دەنگدانەکە ئاماژەی بەوەدا کە پێویستە شەڕەکە لەلایەن کۆنگرێسەوە مۆڵەتی پێبدرێت، ئەمەش بە لەبەرچاوگرتنی ژمارەی ئەندامانی خزمەتکاری ئەمەریکایی کە لە شەڕەکەدا کوژراون.
-
سەرۆک دۆناڵد ترامپ ڕۆژی چوارشەممە ڕایگەیاند ئەمەریکا و ئیسرائیل لەم شەڕەدا لەگەڵ ئێران لە پێگەیەکی بەهێزدان و هەرکەسێک ببێتە بژاردەی ڕێبەرایەتی کۆماری ئیسلامی، دەکوژرێت.
ترامپ لەکاتی کۆبوونەوە لەگەڵ کۆمەڵێک لە کارگێڕانی تەکنەلۆژیا لە کۆشکی سپی وتی، "ئێمە لە ئێستادا لە پێگەیەکی زۆر بەهێزداین، سەرکردایەتییەکەی ئەوان (ئێران) بە خێرایی لەناو دەچێت. هەرکەسێک بیەوێت ببێتە ڕێبەر، لە کۆتاییدا دەکوژرێت".
سەرۆک ترامپ وتیشی، "مووشەکەکانیان زۆر بە خێرایی لەناو دەچن و مووشەک هەڵگرەکانیان یەک بە یەک لەناو دەچن."
دۆناڵد ترامپ سەبارەت بە کوژرانی عەلی خامنەیی، ڕێبەری باڵای کۆماری ئیسلامی ئێران، بە کەناڵی ئەی بی سی نیوزی گوتووە، "پێش ئەوەی لێم بدات، لێمدا."
چەند ڕۆژێک دوای مردنی خامنەیی، لە کاتێکدا دەنگەکان بۆ دیاریکردنی جێنشینی خامنەیی دەژمێردرا، بینایەک کە 88 ئەندامانی مەجلیسی خوبرگانی تێدابوو، بۆردومان کرا.
سەرۆکی ئەمەریکا پێشتر ڕایگەیاندبوو کە هێرشەکان بۆ سەر پێگەکانی کۆماری ئیسلامی دەتوانێ چوار بۆ پێنج هەفتە بەردەوام بێت.
ناوبراو ڕۆژی چوارشەممە بە ئاماژەدان بە هێرشەکانی ئەمەریکا وتی ئەمە نمایشێکی گەورەی هێزی سەربازییە.
ڕۆژی چوارشەممە، لە پێننجەم ڕۆژی ئۆپەراسیۆنەکەی ئەمەریکادا، وەزیری جەنگ وەک ئاماژەیەکی ڕووب بۆ بەردەوامی پرۆسەکە ڕایگەیاند، "ئێمە تازە دەستمان پێکردووە."
-
فەرماندەیی ناوەندیی ئەمەریکا (سێنتکۆم) وەڵامی هەواڵە چەواشەکارییەکانی کۆماری ئیسلامی دەداتەوە.
نێوەندەکە ئەمڕۆ چوارشەممە ئەم هەواڵانەی بە درۆ خستەوە کە لەلایەن ڕژێمی ئێرانەو بڵاو کراونەتەوە گوایە هێزەکانی ئەمەریکا دەکشێنەوە، یان کەشتییەکی ئەمەریکایان نوقم کردووە.
هەروەها ئیدیعاکانی سوپای پاسدارانیش ڕەت دەکاتەوە گوایە فڕۆکەیەکی جەنگی ئەمەریکایان خستووەتە خوارەوە، یان ڕژێم دەڵێت 100 مارینزی ئەمەریکاییان کوشتووە.
سێنتکۆم دەڵێت ئەمانە هەمووی درۆن.
سێنکۆم لە بری ئەو هەواڵە چەواشەکارییانە ڕاستییەکانی بڵاو کردووەتەوە کە بریتین لە مانە:
هێزەکانی ئەمەریکا هەموو کاتژمێرێک هێرشەکانیان لە ئاسمانی ئێران قووڵتر و فراوانتر دەکەن.
هێزەکانی ئەمەریکا زیاتر لە 20 کەشتیی ڕژێمی ئێرانیان بە هێزی ئاگرینی زۆر لە ئاسمان و وشکانی و دەریاوە نوقم کردووە.
لە ماوەی چوار ڕۆژدا هێزەکانی ئەمەریکا بە ڕێژەی 73% هەڵدانی فڕۆکەی بێفڕۆکەوانی ڕژێمی ئێران و هەڵدانی مووشەکی بالیستیکی بە ڕێژەی 86% کەمکردووەتەوە.
توانای پێشبینیکردنی هێزی سەربازی ئەمەریکا بێهاوتایە.
سێنتکۆم جەختیش دەکاتەوە کە ئەمانە ڕاستییەکانن.
-
شەوی چوارشەممە لەسەر پێنجشەممە، هێرشێک کرایە سەر بارەگای کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان، لە سورداش نزیک سلێمانی.
ئەمجەد حسێن پەناهی ئەندامی دەستەی کارگێڕی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان، هێرشەکەی بۆ دەنگی ئەمەریکا پشتڕاست کردەوە و ڕایگەیاند ” هێرشەکە لە ڕێگەی مووشەکەوە بووە و ڕاستەوخۆ کراوەتە سەر سەنگەرەکانی پێشمەرگەکانمان."
هەروەها وتیشی "پێشتر لەبەر مەترسی هێرشەکان سەنگەرەکانمان چۆڵ کردبوو، بۆیە خۆشبەختانە هیچ زیانێژی گیانیمان نەبووە."
لە ماوەی هێرشەکانی ئەمەریکا و ئیسرائیل دژ بە ڕژێمی ئێران، ئەمە چەندین جارە ئێران بارەگاکانی حزبە کوردییەکانی ئێران لە هەرێمی کوردستان دەکاتە ئامانج.
-
مارکۆ روبیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا ڕۆژی چوارشەممە، پەیوەندییەکی تەلەفۆنی لەگەڵ هاکان فیدان هاوتا تورکەکەی ئەنجام دا بە مەبەستی وتووێژکردن لەسەر دواپێشهاتکانی لە ئێران و تەواوی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست.
روبیۆ بە هاکان فیدانی ڕاگەیاندووە، هێرشەکانی سەر سەروەری خاکی تورکیا، جێی قبوڵ کردن نییە، بەڵێنیشی دا کە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا پشتگیری تەواوی خۆی پێشکەشی تورکیا بکات.
هەردوو وەزیر جەختیان کردەوە سەر پتەوی پەیوەندی دووقۆڵی نێوان هەردوو وڵات.
هەر ئەمڕۆ چوارشەممە وەزارەتی بەرگری تورکیا ڕایگەیاند سیستمی بەرگری ناتۆ مووشەکێکی بالیستیکی کە لە ئێرانەوە ئاراستە کرابوو لە پارێزگای هاتای خستووەتە خوارەوە.
-
ئەمەریکا و ئیسرائیل دەڵێن، پێگە سەربازی و ئاسایشییەکانی ڕژێمی ئێران لە سەرانسەری وڵات دەکەنە ئامانج
-
وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریکا ڕۆژی چوارشەممە ڕایگەیاند، زیاتر لە 17 هەزار و 500 هاووڵاتی ئەمەریکایی لە 28ی مانگی دووەوە، ئەو ڕۆژەی ئۆپەراسیۆنی توڕەیی ئەفسانەیی دژ بە کۆماری ئیسلامی ئێران دەستیپێکرد، گەڕاونەتەوە بۆ ئەمەریکا.
دیلەن جۆنسن یاریدەدەری وەزیری دەرەوە بۆ کاروباری گشتی جیهانی ئەمڕۆ چوارشەممە ڕایگەیاند، زیاتر لە 8500 لەو هاووڵاتییە ئەمەریکاییانە لە ڕۆژی سێشەممەوە گەڕاونەتەوە.
لە ڕاگەیاندنێکدا لە ئێکس گوتی "ژمارەیەکی زۆر زیاتری ئەمەریکایی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستیان بەجێهێشتووە بۆ وڵاتانی دیکەی ئەوروپا و ئاسیا و هەندێکی دیکەش بە سەلامەتی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستیان بەجێهێشتووە بەڵام هێشتا لە ترانزێتدان بۆ گەڕانەوە بۆ ئەمەریکا".
جۆنسن وتی وەزارەتەکە لە ڕێگەی هێزی ئەرکی بیست و چوار کاتژمێری، هاوکاری نزیکەی 6500 ئەمەریکایی کردووە لە دەرەوەی وڵات، لەنێویاندا پێشکەشکردنی ڕێنمایی ئاسایشی و هاوکاری گەشتکردن.
وتیشی "وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریکا بەردەوام دەبێت لە هاوکاریکردنی چالاکانە هەر هاووڵاتییەکی ئەمەریکایی لە دەرەوەی وڵات، کە بیەوێت لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەربچێت."
حکومەتی ئەمەریکا ڕایگەیاند، چەندین شێوازی گواستنەوە لەبەردەستی ئەو ئەمەریکاییانەیە کە پێویستیان بە هاوکارییە لەوانە گەشتی تایبەت، گەشتی سەربازی و ڕێگای وشکانی، ئەمەش ڕێگە بە هاووڵاتیانی ئەمەریکایی دەدات بچنە وڵاتانی دراوسێی کە ڕەنگە فڕۆکەخانەکان بکەنەوە.
وتەبێژی کۆشکی پسی کارۆلین لێڤیت ئەمڕۆ چوارشەممە ڕایگەیاند، هەندێک لە گەشتە بازرگانییەکان بە شێوەیەکی پچڕپچڕ لە وڵاتانی ناوچەکەوە دەردەچن و پلانەکەش ئەوەیە کە ئەمەریکاییەکان "بە خێرایی" و بەبێ بەرامبەر بچنە فڕۆکەکەوە.
-
بۆچوونی ئەمەریکا سەبارەت بە پڕچەککردنی هێزە کوردییەکان، هێرۆ زەنگەنە زانیاری ورد لەوبارەیەوە دەخاتەڕوو.
-
سیناتۆر لینزی گراهام ڕایدەگەیەنێت، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل بنیامین نەتانیاهۆ سوپاسی ئەمەریکای کردووە بۆ بەشداری کردن لە شەڕ دژی ئێران.
گراهام ڕۆژی چوارشەممە لە تۆڕی ئێکس ڕایگەیاند پەیوەندییەکی "زۆر باشی" تەلەفۆنیدا لەگەڵ سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل بنیامین نەتەنیاهۆ ئەنجام داوە کە تیادا " سوپاس و پێزانینی خۆی ئاراستەی سەرۆک ترامپ، ژن و پیاوە ئازاکانمان لە ڕیزەکانی لەشکر و گەلی ئەمەریکا کردووە بۆ بەشداریکردن لە شەڕی دژی نازییە ئایینییە سەردەمی مۆدێرنەکان لە ئێران."
ئەو سیناتۆرە کۆمارییە دەڵێت "ئیسرائیل وڵاتێکی بچووکە بە دڵێکی گەورە و ئیرادەیەکی نەگۆڕەوە بۆ مانەوە و گەشەکردن. ئەوانەی ئارەزووی لەناوبردنی ئیسرائیل دەکەن، ئارەزووی لەناوبردنی ئەمەریکاشیان هەیە."
دەشڵێت نەتانیاهۆ لە پەیوەندییەکەی ئەمڕۆدا،جەختیشی لەوە کردووەتەوە کاتێک ئێران دروشمی "مەرگ بۆ ئەمەریکا" ڕێک مەبەستییەتی.
گراهام دەشڵێت، باسمان لە دەروازی ئاشتیش کردووە کە بە نەمانی ڕژێمی ئێرانی دروستکەری تیرۆرسم دەکرێتەوە.
گوتیشی "سەرۆک وەزیران بە تەواوی پابەندە بە هەوڵدان بۆ بنیاتنان لەسەر ڕێککەوتنەکانی ئەبراهم کە هەرێمەکە بباتە ئاستێکی نوێی خۆشگوزەرانی و ئاسایشەوە."
لێدوانەکەی گراهام لە کاتێکدایە هەر ئەمڕۆ چوارشەممە وەزیری جەنگی ئەمەریکا پیت هەگسێت ڕایگەیاند "تەنها ئەمەریکا دەتوانێت سەرکردایەتی ئەم کارە بکات. تەنها ئێمە دەتوانین ئەمە بکەین. بەڵام کاتێک هێزی بەرگری ئیسرائیل (IDF) زیاد دەکەیت، کە هێزێکی زۆر بەتوانایە، ئەوە دەبێتە وێرانکارییەکی تەواو بۆ نەیارە ئیسلامییە توندڕەوەکانمان لە ئێران."
-
فەرەنسا ڕایدەگەیەنێت پشتیوانی لە هەرێمی کوردستان دەکات، لەکاتێکدا ڕووبەڕووی هێرشی ئێران و گروپە چەکدارەکانی سەر بەو وڵاتە دەبێتەوە.
وەزارەتی دەرەوەی فەڕەنسا لە بەیاننامەیەکدا ڕایگەیاند، ژان نۆێل، وەزیری دەرەوەی فەڕەنسا لەگەڵ نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان گفتوگۆیان کردووە.
وەزارەتی دەرەوەی فەرەنسا لە بەیاننامەکەدا ڕایگەیاند، وەزیری دەرەوەی فەرەنسا هاوسۆزی فەرەنسای بۆ هەرێمی کوردستان دووپات کردەوە لەکاتێکدا ڕووبەڕووی هێرشی ئێران و میلیشیاکانی لایەنگری ئێران بووەتەوە.
حکومەتی هەرێمی کوردستان لە بەیاننامەیەکدا ئاماژەی بەوەکرد، پەیوەندییەکەی نێوان هەردوو بەرپرس درەنگانی ڕۆژی سێشەممە ئەنجامدراوە، پێشتریش"هەردوولا گفتوگۆیان لەسەر دۆخی ناوچەکە و ئاسۆی چارەسەرکردنی کێشەکان کردووە."
-
کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران ڕایگەیاند بەشداری لە هاوپەیمانی حزبەکانی کوردستانی ئێران دەکات.
کۆمەڵە کە مانگی ڕابردوودا گوتی بەهۆی چەند نیگەرانییەک بەشدار نەبووە لەو هاوپەیمانییەی کە لە نێوان پێنج حزبدا مۆرکرا، ئەمڕۆ چوارشەممە ڕایگەیاند " دەفتەری سیاسی کۆمەڵە بڕیاری دا لەمڕۆوە بەشداری هاوپەیمانی حیزبەکانی کوردستان بکات."
هەرچەندە ئەوەشی نەشاردەوە کە ئەو بابەتانەی گرنگ بوو بەلایەوە و داوای ڕوونکردنەوەی زیاتری لەسەری کردبوو ئێستاش هەر پێی گرنگە و دەڵێت " ئەو بابەتانە ئێستاش و لە داهاتووشدا بە گرینگ دەزانین و وەکوو ئامانجێک هەوڵیان بۆ دەدەین."
بەڵام بە لەبەرچاوگرتنی ڕووداوەکانی ئەمدواییە و گۆڕانکارییەکان دەڵێت " تەوژمی گۆڕان زیاتر لە هەموو کات ڕووی لە ناوچەکەی ئێمە کردووە و کوردستانی ڕۆژهەڵاتی خستۆتە بەردەم هەلومەرجێکی زۆر هەستیار و مێژوویی کە ئەوەش لە هەموو کات زیاتر پێویستی بە یەکڕیزی، هەماهەنگی و کاری هاوبەشە."
هەروەها دەشڵێت لەلایەن دۆست و دڵسۆزانی کۆمەڵەشەوە داوایەکی زۆریان لێکراوە بۆ بەشاری کردن لەو هاوپەیمانییە.
هەتا ئامادەکردنی ئەم هەواڵە هاوپیمانی پێنج حزبەکە هیچ ڕاگەیاندنێکی لەسەر ئەم بەیاننامەیەی کۆمەڵە بڵاو نەکردووەتەوە.
ڕۆژی 22ی مانگی دووی ئەمساڵ، پێنج هێزی سیاسی کوردستانی ئێران کە بریتی بوون لە حزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، پارتی ژیانی ئازاد (پژاک)، پارتی ئازادیی کوردستان (پاک)، کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان و سازمانی خەباتی کوردستانی ئێران، ڕایانگەیاند هاوپەیمانییەکیان واژۆکردووە کە ئامانجەکەی "ڕووخانی کۆماری ئیسلامی و بەدیهێنانی مافی گەلی کوردە بۆ دیاریکردنی چارەنووسی خۆی لە ئێرانێکی هەمەچەشن و دێموکراتیکدا."
-
هەواڵە جیهانیـیەکان لە دەنگی ئەمەریکا
-
هەواڵە جیهانیـیەکان لە دەنگی ئەمەریکا